Nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh cũng như đời sống văn hóa, sinh hoạt tại các chợ truyền thống trên địa bàn, Sở Công thương TPHCM phối hợp Trường ĐH  Kinh tế TPHCM tổ chức đào tạo bồi dưỡng pháp luật cho ban quản lý chợ, tiểu thương. Báo cáo viên Nguyễn Việt Khoa – GĐ Trung tâm Tư vấn, Bồi dưỡng pháp luật kinh doanh – Trường ĐHH Kinh tế TPHCM đã phân tích về thực trạng cũng như đề xuất giải pháp để thúc đẩy phát triển chợ truyền thống.

Bộc lộ nhiều hạn chế

Trong xu hướng phát triển chung, phương thức kinh doanh chợ truyền thống đang chịu sự cạnh tranh khốc liệt của những phương thức kinh doanh hiện đại như trung tâm thương mại, siêu thị. Với nhu cầu hội nhập WTO, TPP, thì mạng lưới các chợ, siêu thị, trung tâm thương mại lớn phát triển khá nhanh chóng đã góp phần mở rộng giao lưu hàng hóa phục vụ tốt nhu cầu phát triển kinh tế – xã hội và đời sống của nhân dân trên địa bàn TP. Tuy nhiên, thực trạng phát triển mạng lưới các chợ trên địa bàn TP đang đặt ra những vấn đề cần giải quyết, điều chỉnh cả về phương diện kinh tế và xã hội.

cho truyen thong

Thực tế cho thấy, mô hình quản lý chợ còn bộc lộ nhiều hạn chế, trong đó công tác quản lý còn yếu kém, đội ngũ cán bộ quản lý nhiều người chưa qua đào tạo, hạn chế về năng lực và chuyên môn; mô hình tổ chức không thống nhất, nhiều đầu mối kinh doanh, khai thác, quản lý chợ chưa có hiệu quả. TPHCM là địa phương có tốc độ đô thị hóa nhanh cùng với tốc độ tăng dân số, tăng trưởng kinh tế cao, nhu cầu mua sắm hàng hóa của dân cư qua mạng lưới chợ cũng đòi hỏi ngày càng cao.

Mặt khác, nhu cầu phát triển các chợ đầu mối bán buôn đòi hỏi ngày càng lớn để giảm chi phí cho quá trình tiêu thụ hàng hóa với quy mô ngày càng mở rộng. Tuy nhiên, từ thực trạng quản lý phát triển chợ trong thời gian qua cho thấy, bên cạnh các chợ đã được đầu tư cải tạo, nâng cấp đảm bảo phục vụ cho nhu cầu mua bán của dân cư, vẫn còn nhiều chợ được hình thành tự phát, xây dựng tạm, không đủ sức chứa. Nhiều khu vực đông dân cư, hiện tượng mua bán lấn chiếm vỉa hè, lòng, lề đường đã gây cản trở giao thông nghiêm trọng, ảnh hưởng đến mỹ quan thương mại của địa phương. Đây là một trong những yếu tố cản trở sự phát triển thị trường của TP trong quá trình phát triển kinh tế. Do đó, cần xử lý một cách phù hợp và triệt để tình trạng này trên địa bàn các chợ.

Tạo thuận lợi cho tiểu thương

Một vấn đề đáng chú ý nữa trong việc đảm bảo quyền kinh doanh của các tiểu thương trên địa bàn các chợ đó là, nên chăng các cơ quan quản lý cần có những quy định cụ thể trong việc thuê sạp chợ, chuyển nhượng sạp chợ cũng như các loại phí, lệ phí đóng theo nghĩa vụ. Đây được xem là yếu tố quan trọng để có thể đánh giá được quyền kinh doanh của tiểu thương của chợ đó có đảm bảo không. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến việc đăng ký kinh doanh của các tiểu thương mà còn đảm bảo cho việc quản lý chợ của các ban quản lý được minh bạch, rõ ràng. Đồng thời, chính những yếu tố này sẽ tạo nên một chiều hướng mang tính tích cực xóa bỏ những tệ nạn “bóc lột”, “cậy quyền cậy thế” ảnh hưởng đến việc kinh doanh của các tiểu thương.

Bên cạnh đó, không ít chợ hạ tầng xuống cấp, công tác phòng cháy chữa cháy sơ sài, không có nội quy hoạt động, kinh doanh chưa hết mặt bằng hoặc xây dựng xong mà không thu hút được số đông tham gia kinh doanh. Điều đáng quan tâm là cơ chế, chính sách quản lý chợ của TP còn chưa đồng nhất, phần lớn các chợ do các ban quản lý điều hành đều gặp khó khăn. Điều này có thể khắc phục nếu các cơ quan có thẩm quyền, ban quản lý chợ có sự quan tâm thích đáng và mong muốn chợ phát triển có hiệu quả và chất lượng.

Ngoài ra, để đảm bảo quyền kinh doanh cho tiểu thương các chợ trên địa bàn TP, việc cấp phép kinh doanh cho tiểu thương để thực hiện hoạt động kinh doanh là một vấn đề rất cần được lưu tâm. Nếu việc cấp phép không được thực hiện thì đồng nghĩa với việc tiểu thương hoàn toàn không được vay vốn và điều này sẽ dẫn đến hệ quả việc kinh doanh có thể bị trì trệ hoặc là kinh doanh trái phép. Việc sang nhượng sạp là điều không thể tránh khỏi trong hoạt động tại các chợ. Bản thân mỗi tiểu thương cần có sự nhận thức tầm quan trọng của việc đăng ký kinh doanh cũng như làm các thủ tục để có thể được cấp phép, cấp vốn kinh doanh. Điều này có được thực hiện trên thực tế hay không cũng tùy thuộc một phần rất lớn vào việc cấp phép từ ban quản lý chợ và các cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Theo Lạc Phong/SGGP